RTLZ

Publicatie op RTLZ.nl dd. 24 februari 2017:

http://www.rtlz.nl/business/ondernemers/dit-bedrijf-maakt-meubelen-van-kaphout

Dit bedrijf maakt meubelen van kaphout

24 februari 2017 18:21

Dit bedrijf maakt meubelen van kaphout
Deze flinke tafel is gemaakt van een in Haarlem gekapte boom. Beeld © Nederlands Hout

Praten over een circulaire economie is leuk, maar er ook echt aan werken is nog een hele uitdaging. Bart en Isabelle hebben nu al bijna vijf jaar een bedrijf dat van door de gemeente gekapte bomen meubelen maakt. En ze kunnen ervan leven.

Bomen worden soms door de gemeente gekapt omdat er huizen of een weg wordt aangelegd, of omdat er stormschade is. En je hebt er vast nooit over nagedacht, maar van die bomen kun je nog prima hele mooie dingen maken. Nederlands Hout maakt zelf banken en tafels, maar ook snijplanken en onderzetters. Het bedrijf heeft nooit subsidie gehad.

In juni 2012 begonnen Bart en Isabelle om naast hun werk bomen te zagen en te bewerken. Sinds 2,5 jaar zijn ze full time bezig met hun bedrijf. Bomen die ze gebruiken worden door de gemeente omgehakt. Nederlands Hout koopt die bomen op en zaagt en bewerkt het hout vervolgens zelf.

Begonnen op één hoog

Het ondernemersstel begon klein: op één hoog. Het hout werd achter de toenmalige werkplaats gezaagd, op een terrein naast een open vuilcontainer, dus met meeuwen en stank, vertelt Isabelle. Een deel van het hout moest met een gammel liftje naar boven en een deel werd via de trap naar boven gesleept. Daarna werd het nog zwaarder, als de tafel of bank die was gemaakt in zijn geheel weer naar beneden moest.

Sinds ze zich fulltime hebben gestort op het bedrijf gaat het stukken beter. De nieuwe werkplaats ligt in de Haarlemmer Kweektuin, een stadspark dat groene bedrijfjes huisvest. Het ligt in een woonwijk, zodat ze aanloop hebben van potentiële klanten.


Van kleinere stukken hout worden snijplanken gemaakt. Beeld: Nederlands Hout.

Twee vaste meubelmakers

Het idee voor hun bedrijf kregen Bart en Isabelle van hun familie, die in Amsterdam een stichting was begonnen. Daarvoor waren er al in onder meer Londen, Berlijn en New York initiatieven die mooie dingen maken van bomen die door de gemeente worden gekapt.

Er werken nu twee vaste meubelmakers, waaronder dus Bart, en verder zijn er zo’n vijf vrijwilligers: mensen die na een burnout weer de draad op willen oppakken of scholieren die stage lopen. Voor betaalde medewerkers is nu geen geld.

Hout van lokale bomen

Toen ze Nederlands Hout begonnen telde voor Isabelle de circulaire doelstelling het meest. Haar man Bart zit erin omdat hij nu doet wat hij het liefste doet: houtbewerking en educatie.

Bij die duurzame gedachte past dat 90 procent van de bomen die Bart en Isabelle inkopen komen uit Haarlem, waar hun bedrijf is gevestigd. Zo bespaar je op transport en dus is er minder vervuiling. De bomen worden zoveel mogelijk gezaagd door een echte houtzaagmolen, de Eenhoorn, maar daar kunnen helaas maar enkele tientallen bomen per jaar worden gezaagd. De molen draait namelijk op vrijwilligers en het waait niet altijd.


Een dikke ceder wordt gezaag door houtzaagmolen De Eenhoorn. Beeld: Nederlands Hout.

Het lokale aspect blijkt ook uit het voorbeeld van de lindes die stonden aan de Bakenessergracht. Toen die moesten worden gekapt vanwege herstel van de kademuur, konden bewoners als eerste bestellingen van hout uit hun eigen straat plaatsen.

Onderzoek naar meer toepassingen

Jammer genoeg kun je van kaphout maar ongeveer een kwart gebruiken om te zagen. De rest is te krom of te dun of te rot en bij stormschade zijn goede delen vaak beschadigd. De kromme of te dunnen bomen worden geleverd aan scholen, om natuurspeelpleinen van te maken. De rest belandt nu nog als schaafsel in maneges of kinderboerderijen.

Maar Isabelle werkt er hard aan om samen met universiteiten betere toepassingen te vinden. Zo kun je van houtvezels biobased bouwmaterialen, textiel of chemicaliën maken. Daar valt nog wat werk te verzetten en Isabelle besteedt daar steeds meer tijd aan.


Je kunt zelfs een grafkist van lokaal gekapte bomen laten maken. Beeld: Nederlands Hout.

Een tapasplankje of tafelblad, van hout uit eigen stad!